Бизни кузатинг
Вилоят ҳақида

Фарғона вилояти

Фарғона водийсининг юраги — икки минг йиллик шаҳарлар, ипак ва сопол усталари, Олой этакларидаги табиат. Вилоят ҳақидаги маълумотлар, объектлар ва хизматлар бир жойда.

11°
Очиқ
Фарғона, ҳозир шамол 0 м/с 80%
Эртага18° / 7°Индинга20° / 10°
  • 6,8 минг км²ҳудуд майдони
  • 4,1 млн+аҳоли (2025-йил 1-январ)
  • 15туман
  • 4вилоятга бўйсунувчи шаҳар
  • 1938ташкил топган йил (15-январ)
  • Фарғонамаъмурий марказ

Интерактив хизматлар

Керакли жойни топинг, брон қилинг ёки муаммо ҳақида хабар беринг — ҳаммаси бир неча босишда.

Барча объектлар (2 717)

Водийнинг жанубий дарвозаси

Фарғона вилояти Фарғона водийсининг жанубий қисмида жойлашган. Шимолда Наманган ва Андижон вилоятлари, шарқ ва жанубда Қирғизистон, ғарбда Тожикистон билан чегарадош. Вилоят таркибига Сўх ва Шоҳимардон эксклавлари ҳам киради.

Вилоятда 15 туман ва 4 та вилоятга бўйсунувчи шаҳар — Фарғона, Қўқон, Марғилон ва Қувасой бор. 2025-йил 1-январ ҳолатига доимий аҳоли 4 миллион 144,7 минг кишини ташкил этган — бу республикадаги энг зич жойлашган ҳудудлардан бири.

Иқлими кескин континентал: ёзи иссиқ ва қуруқ, қиши нисбатан юмшоқ. Жанубдаги Олой ва Туркистон тизмаларидан Исфайрамсой, Шоҳимардонсой, Сўх каби дарёлар водийга оқиб тушади ва боғ-роғларни сув билан таъминлайди.

Диққатга сазовор жойлар

Водийга келган меҳмон албатта кўриши керак бўлган масканлар.

Барча туристик жойлар
  • Худоёрхон ўрди Қўқон шахар

    Худоёрхон ўрди

    1871-йилда қурилган, Қўқон хонлиги қудратининг рамзи. Бугун саройда ўлкашунослик музейи жойлашган.

  • Жоме масжиди Қўқон шахар

    Жоме масжиди

    XIX аср бошида Умархон даврида қурилган мажмуа: масжид, мадраса ва минора. Ёғоч устунли кенг айвони билан машҳур.

  • Дахма-и-Шахон мақбараси Қўқон шахар

    Дахма-и-Шахон мақбараси

    Қўқон хонлари оилавий мақбараси (1825). Рангли нақшлар билан безатилган ўймакор айвони — халқ меъморчилиги дурдонаси.

  • «Ёдгорлик» ипак фабрикаси Марғилон шахар

    «Ёдгорлик» ипак фабрикаси

    1983-йилдан қўлда атлас ва адрас тўқиш анъанасини сақлаб келмоқда: пилладан ип чувиш, бўяш ва тўқиш жараёнини кўриш мумкин.

  • Риштон керамикаси Риштон тумани

    Риштон керамикаси

    Кўк ва мовий «ишқор» сирли сопол буюмлар. Устахоналарда кулоллар ишини кузатиш ва идиш харид қилиш мумкин.

  • Шоҳимардон ва Кўли Куббон Фарғона тумани

    Шоҳимардон ва Кўли Куббон

    Тоғлар орасидаги эксклав: мусаффо ҳаво, шаршаралар ва денгиз сатҳидан 1700 метрдан баланд кўтарилган мовий кўл.

  • Фарғона хиёбонлари Фарғона шахар

    Фарғона хиёбонлари

    Кенг кўчалар, чинорлар соясидаги хиёбонлар ва Аҳмад ал-Фарғоний боғи — вилоят марказининг кўрки.

  • Қува будда ибодатхонаси Қува тумани

    Қува будда ибодатхонаси

    VII–VIII асрларга оид археологик ёдгорлик — водийда буддизм изларини сақлаган ноёб маскан.

  • Пир Сиддиқ мақбараси Марғилон шахар

    Пир Сиддиқ мақбараси

    XVII асрда шаклланган зиёратгоҳ: мақбара, масжид, минора ва каптархона. Ривоятга кўра, каптарлар авлиёни душмандан асраган — ҳовлиси ҳамон каптарларга тўла.

  • Мадари-Хон мақбараси Қўқон шахар

    Мадари-Хон мақбараси

    1825-йилда Нодирабегим қайнонаси хотирасига қурдирган мақбара. Кошинли пештоқ ва мовий гумбаз — Қўқон меъморчилигининг нафис намунаси.

Тарих

Тарих саҳифалари

Икки минг йилдан ортиқ тарих: Даван давлатидан Қўқон хонлигигача, Катта Фарғона каналидан «Жаҳон ҳунармандлари шаҳри»гача.

  1. Қадимги давр
    Ҳан сулоласи даврига оид бронза от ҳайкали
    Мил. авв. II аср

    Даван давлати ва «самовий отлар»

    Водийда Даван давлати гуллаб-яшнаган. Хитой солномаларида унинг 70 дан ортиқ шаҳри ва чидамли «самовий отлари» тилга олинади; Ҳан империяси бу отлар учун мил. авв. 104–101-йилларда юриш қилган.

    70+ шаҳар
  2. Чжан Сзян сафари — Могао ғорлари деворий сурати
    Мил. авв. 128-йил

    Чжан Сзян элчилиги

    Хитой элчиси Чжан Сзян Даванга етиб келди. Бу сафар Шарқ ва Ғарбни боғлаган, кейинчалик Буюк ипак йўли деб аталган йўлни очиб берди.

  3. VII–VIII асрлар

    Қува будда ибодатхонаси

    Қувадаги қазишмаларда илк ўрта асрларга оид будда ибодатхонаси ва лойдан ясалган Будда ҳайкали топилган — водийда турли маданиятлар ёнма-ён яшаган.

  4. Ўрта асрлар
    797-йил

    Аҳмад ал-Фарғоний

    Қувада туғилган астроном ва математик Бағдоддаги «Байт ул-ҳикма» олимларидан бўлган. Унинг астрономияга оид асари Европада «Алфраганус» номи билан асрлар давомида ўқилган.

  5. Рода оролидаги Нилометр, Қоҳира
    861-йил

    Нил ўлчагичи

    Ал-Фарғоний Қоҳирадаги Рода оролида Нил суви сатҳини ўлчайдиган иншоот — Нилометр қурилишига раҳбарлик қилди. Иншоот бугунгача сақланиб қолган.

  6. 1178-йил

    «Ҳидоя»

    Риштонда туғилиб, Марғилонда ижод қилган Бурҳониддин ал-Марғиноний фиқҳга оид «Ҳидоя» асарини якунлади — у кўп асрлар давомида мусулмон оламида асосий манба бўлди.

  7. Бобур портрети, XVII аср боши миниатюраси (Британия музейи)
    1494-йил

    Бобур — Фарғона ҳукмдори

    Ўн икки ёшли Заҳириддин Муҳаммад Бобур Фарғона тахтига ўтирди. Унинг «Бобурнома» асари Фарғона вилояти тасвири билан бошланади.

  8. Қўқон хонлиги
    Қўқон, Мадалихон мадрасаси — «Туркистон албоми», 1871–1872
    1709-йил

    Қўқон хонлиги

    Шоҳруҳбий асос солган хонлик 1876-йилгача яшади. Пойтахт Қўқон водийнинг сиёсий, савдо ва маданий марказига айланди.

    1709–1876
  9. Чалпак мадрасаси, Қўқон
    XVIII–XIX асрлар

    Қўқон мадрасалари

    Норбўтабий, Мадалихон, Чалпак ва бошқа мадрасалар қурилди — Қўқон илм ва ҳунар маркази сифатида танилди.

  10. Қўқон Жоме масжиди дарвозаси
    1810–1822

    Умархон ва Нодира даври

    Умархон ва шоира Нодира даврида Қўқонда адабий муҳит гуллаб-яшнади; шаҳар марказида Жоме масжиди мажмуаси қад кўтарди.

  11. Даҳмаи Шоҳон айвони устуни
    1825-йил

    Даҳмаи Шоҳон

    Қўқон хонларининг оилавий мақбараси қурилди. Унинг рангли нақшли ўймакор айвони — халқ меъморчилиги дурдонаси.

  12. Худоёрхон саройи — 1871–1872-йиллардаги сурат («Туркистон албоми»)
    1871-йил

    Худоёрхон саройи

    Хонликнинг сўнгги ҳукмдори Худоёрхон саройи қурилди. Бугун унда ўлкашунослик музейи жойлашган.

  13. XX аср
    Скобелев (Фарғона) бозори, XX аср боши
    1876-йил

    Фарғона шаҳрига асос солинди

    Қўқон хонлиги тугатилди, Фарғона вилояти тузилди ва «Янги Марғилон» шаҳри қурила бошлади; 1907-йилда у Скобелев, 1924-йилдан Фарғона деб аталди.

  14. 1906-йилги бино, Фарғона
    XX аср боши

    Янги шаҳар қиёфаси

    Кенг кўчалар, хиёбонлар ва ғиштин бинолар шаҳарнинг бугунги тарихий қисмини шакллантирди.

  15. Фарғона водийсидаги пахтазор
    1938-йил

    Вилоят ташкил топди

    15-январда Фарғона вилояти ташкил этилди; маъмурий маркази — Фарғона шаҳри.

    15-январ
  16. Катта Фарғона канали, Риштон
    1939-йил

    Катта Фарғона канали

    160 минг киши ҳашар йўли билан 45 кунда 270 километрлик канални қазиди. Канал бугун ҳам водий далаларини сув билан таъминлайди.

    270 км · 45 кун
  17. Пилладан ип чувиш, «Ёдгорлик» фабрикаси
    1983-йил

    «Ёдгорлик» фабрикаси

    Марғилонда қўлда атлас ва адрас тўқиш анъанасини сақлаш учун фабрика очилди — бугун у ипак йўлининг тирик музейи.

  18. Мустақиллик йиллари
    Марғилон атласи
    2007-йил

    Марғилон — 2000 йил

    7-сентябрда Марғилон шаҳрининг 2000 йиллик юбилейи нишонланди.

    2000 йил
  19. Ҳунармандчилик буюмлари
    2019-йил

    Қўқон — Жаҳон ҳунармандлари шаҳри

    14-сентябрда Қўқонда биринчи Халқаро ҳунармандлар фестивали ўтди; шаҳар ёғоч ўймакорлиги бўйича «Жаҳон ҳунармандлари шаҳри» мақомини олди.

    1 000+ ҳунарманд

Ҳунармандчилик ва иқтисодиёт

Вилоят — ҳам саноат, ҳам қадимий ҳунарлар ўлкаси.

  • Марғилон атласи

    Марғилон — ўзбек ипакчилигининг пойтахти. Атлас ва адрас газламалари абрбанд усулида қўлда тўқилади.

  • Риштон сополи

    Маҳаллий лой ва табиий бўёқлардан тайёрланадиган кўк сирли лаган ва косалар бутун дунёга машҳур.

  • Саноат ва қишлоқ хўжалиги

    Нефтни қайта ишлаш, кимё, тўқимачилик ва енгил саноат корхоналари; пахта, ғалла, боғдорчилик ва узумчилик ривожланган. Қува анори ва Олтиариқ узуми машҳур.

Табиат ва дам олиш

Вилоят жанубида Олой ва Туркистон тизмаларининг этаклари бошланади. Шоҳимардон ва Сўх атрофидаги тоғ қишлоқлари ёзда салқин дам олиш масканига айланади.

  • Тоғ дарёлари ва шаршаралар
  • Мовий кўл (Кўли Куббон)
  • Боғлар ва узумзорлар
  • Соғломлаштириш оромгоҳлари

Шаҳар ва туманлар

Ҳар бир ҳудуддаги объектлар ва хизматларни кўринг.

Водий фарзандлари

Фарғона замини дунёга танилган олим ва шоирларни етиштирган.

  • Аҳмад ал-ФарғонийIX аср

    Астроном ва математик, Қувада туғилган; Европада «Алфраганус».

  • Бурҳониддин ал-Марғиноний1123–1197

    «Ҳидоя» асари муаллифи, буюк фақиҳ.

  • Увайсий1779–1845

    Марғилонлик шоира, Қўқон адабий муҳитининг йирик вакили ва шоирлар мураббийси.

  • Нодира1792–1842

    Шоира, Қўқон адабий муҳитининг ҳомийси.

  • Муқимий1850–1903

    Қўқонлик шоир, ҳажвий ва лирик шеърлар устаси.

  • Фурқат1859–1909

    Қўқонлик шоир ва маърифатпарвар.

  • Ҳамза Ҳакимзода Ниёзий1889–1929

    Қўқонлик шоир, драматург ва бастакор.

  • Абдулла Қаҳҳор1907–1968

    Қўқонда туғилган, XX аср ўзбек насрининг улуғ вакили.

  • Мукаррама Турғунбоева1913–1978

    Фарғонада туғилган раққоса, ўзбек саҳна рақсининг асосчиси, СССР халқ артисти.

  • Эркин Воҳидов1936–2016

    Олтиариқда туғилган Ўзбекистон халқ шоири, Ўзбекистон Қаҳрамони.

Кўп кўрилган объектлар

Мактаб ва шифохоналардан чойхона ва музейларгача — вилоятдаги барча объектлар каталоги.

Барча объектлар

Фойдали рақамлар

Бизнесингиз каталогдами?

Чойхона, ресторан, меҳмонхона ёки хизмат кўрсатиш шохобчаси эгасимисиз? Объектингизни тасдиқланг — онлайн брон, мижозлар базаси ва реклама воситаларидан фойдаланинг.

  • Онлайн брон ва навбат
  • Мижозлар базаси (КРМ) ва статистика
  • Тавсия ва реклама жойлари
  • «Тасдиқланган бизнес» белгиси
Объект қўшиш ёки тасдиқлаш
Расмлар

Расмлар Викимедиа Коммонс эркин лицензиялари асосида, муаллифлари кўрсатилган ҳолда ишлатилган.